تبلیغات
تحقیقات و مقاله های ویژه معلمان

تحقیقات و مقاله های ویژه معلمان

خوشبختی ما : تجربه از دیـروز، استفاده از امـروز، امیـد به فـردا

 

شیوه های جدید آموزش در اروپا

 

نوع مطلب :شیوه های جدید آموزشی در اروپا ،

نوشته شده توسط:علی اكبر ادهم ماراللو آموزگار ششم استان اردبیل شهرستان پارس آباد

شیوه های جدید آموزشی در اروپا

همه ما برای آن كه دیگری سخنمان را بشنود، باور كند، بپذیرد و یا رد كرده و به بحث و گفت وگو با ما بنشیند نیازمند كلامی شیوا و روشی مناسب برای بیان احساسات، عقاید و تفكرات مان هستیم؛ شیوه و كلامی كه نه تنها ویژه ما است بلكه با احساسات، عواطف و عقاید طرف مقابل نیز همخوانی دارد، كه اگر جز این باشد، برقراری ارتباط ناممكن است.

  آموزش نیز نوعی برقراری ارتباط میان آموزگار و دانش آموز است و تا زمانی كه ارتباطی منطقی چه از جهت كلامی و چه از جهت منطقی بین آموزگار و دانش آموز برقرار نشود، فرایند آموزش و آموختن محال و غیرممكن بوده و بی تردید به شكست می انجامد..آن چه در پی می آید شیوه های جدید آموزشی به منظور برقراری ارتباط بیشتر و بهتر میان آموزگار و دانش آموز است؛ این شیوه ها اكنون یكی از رایج ترین شیوه های آموزشی در كشورهای اروپایی و آمریكا است.

روانشناسان معتقدند آن چه كودك را به فراگیری بیشتر و بهتر تشویق می كند، اشتیاق او برای حضور در كلاس درس و اطمینان از آزادی عمل در حین فراگیری است، به این معنی كه دانش آموز حضور فعال در كلاس را نوعی آزادی تلقی كرده و این آزادی او را برای حضور در كلاس مشتاق می كند.

پژوهشگران مركز مطالعات آموزشی یونیسف (Unicef)  با مطالعه برروی شیوه های مختلف آموزشی دریافتند بهترین شیوه های آموزشی كه می تواند به نحو مؤثری ارتباط بین آموزگار، دانش آموز و مباحث درسی را تداوم بخشد عبارت است از:

آموزش گروهی، آموزش مستقیم، آموزش مستقل یا غیروابسته و آموزش تركیبی یا مختلط.

انتخاب هریك از این شیوه ها بسته به استقبال دانش آموزان و توانایی اجرای صحیح برنامه آموزشی توسط آموزگاران داشته و بهترین ملاك برای تشخیص شكست یا پیروزی طرح، راندمان كاری و فراگیری دانش آموزان است.


با گروه بندی فراگیران به گروه های كوچك، برقراری ارتباط بین افراد یك گروه و ارتباط آنها با آموزگار بهتر و دقیق بوده و امكان فراگیری دقیق آموزه ها میسر می شود. تشریك مساعی و كنترل دقیق عملكرد هر دانش آموز توسط اعضای هر گروه، تسریع فعالیت ها را به دنبال داشته و از سردرگمی و كلافگی دانش آموزان و آموزگار به طرز چشمگیری می كاهد.

در آموزش به شیوه گروهی نتایج مطلوبی به این شرح حاصل می شد:
فراگیران با توانایی های متفاوت آموزشی در یك گروه قرار می گیرند به این ترتیب که مشاركت، فعالیت و دستیابی به هدف با تبادل اطلاعات و سرپرستی یك نفر در هر گروه انجام می گیرد.

به جهت تفاوت در استعدادها و توانایی های دانش آموزان در هر گروه، هر شخص  می تواند از استعداد و توانایی خود در جهت پیشبرد اهداف گروه استفاده كند. به طور مثال فردی كه از جهت نوشتن یا خواندن سرامد افراد گروه است می تواند در این زمینه، گروه را به موفقیت رسانده و فعالیت گروه را هدفمند سازد.

 فراگیران با توانایی های مشابه می توانند در یك گروه جای بگیرند؛ به این ترتیب هر گروه با تمركز بر فعالیتی كه آموزگار به عهده آنها گذاشته، توانایی های خود را نشان داده و می توانند با تبادل نظر با سایر گروه ها به نتیجه مطلوب دست یابند..

به طور مثال هر گروه می تواند با مطالعه یك داستان در زنگ انشاء به مفاهیم جدیدی دست یافته و نكات تازه را در اختیار كلاس قرار دهد.

          به تازگی در كشورهای اروپایی از شیوه اختلاط دانش آموزان پایه های مختلف آموزشی بهره می برند؛ در این شیوه دانش آموزان مقاطع بالاتر كه در یك گروه قرار می گیرند، نكات تازه ای را به دانش آموزان مقاطع پایین تر كه در گروه دیگری جای می گیرند، می آموزند. دانش آموزان با علایق مشابه می توانند در یك گروه قرار گرفته و با یكدیگر فعالیت کنند.

این شیوه گروه بندی به ویژه در دروس عملی بسیار مفید است به طور مثال در درس جغرافی علاقه مندان به پژوهش در زمینه آفریقای جنوبی می توانند در یك گروه جای گرفته و فعالیت عملی درس جغرافی را انجام بدهند.

با گروه بندی دانش آموزان رهبری و هدایت دانش آموزان برای آموزش آسان تر و دقیق تر صورت می گیرد. با این شیوه هر دانش آموز فرصت ابراز وجود، ارائه نظرداشته و دانش آموز به صورت مؤثر و كارا مفاهیم درسی را می آموزد.

از سوی دیگر دانش آموز می تواند در حین فعالیت گروهی به تجربه های جدیدی نیز دست یابد.روان ناسان معتقدند فعالیت گروهی قدرت تجزیه و تحلیل دانش آموز را نیز تقویت می كند.

 

 ب:آموزش مستقیم 

آموزش مستقیم نیز یكی دیگر از شیوه های آموزشی مفید و كارا است.

در این شیوه آموزگار به عملكرد دانش آموزان در گروه های بزرگ تر نظارت دارد.

برای اجرای بهتر این شیوه آموزشی به این نكات توجه كنید:

 آموزگار با ارائه مطلبی جدید در كلاس به صورت كلی، ذهن دانش آموز را به سوی موضوع جدید سوق داده و بحث را به صورت گروهی در كلاس مطرح و دنبال می كند. به دنبال طرح مسأله دانش آموزان نظرات خود را بیان می كنند و بحث آغاز می شود؛ می توان برای نتیجه گیری بهتر دانش آموزان را گروه بندی كرد تا پس از شروع بحث با تمركز بیشتر موضوع دنبال شود.

آموزگار با طرح پرسش با گره افكنی و به چالش كشاندن ذهن دانش آموزان، آنها را برای ورود به بحث آماده می كند. به طور مثال برای درگیر كردن ذهن دانش آموزان با مبحث جدید درس علوم پرسشی را مطرح كرده و مسأله را با دانش آموزان به بحث می كشاند.

طرح معما نیز روش مناسبی برای شروع بحث است. بحث و تبادل نظر درباره موضوع ها، شیوه ای برای ارزیابی آموزه های قبلی و غنای اطلاعاتی دانش آموزان است.

به عبارتی دانش آموزان با بحث و گفت وگو به آموزه های پیشین خود مراجعه كرده و آنها را بار دیگر مرور می كنند.
-  
 آموزش مستقیم شیوه ای برای حضور فعال دانش آموزان و جلوگیری از خود محوری آموزگار است.
پژوهشگران معتقدند شیوه آموزشی خنثی یا خود محوری آموزگار در كلاس، ناكارآمدترین شیوه آموزشی است؛ چرا كه ذهن دانش آموز به هیچ وجه فعال نشده و فرصتی برای شكوفایی ذهن و تصحیح اشتباهات احتمالی جای گرفته در ذهن ندارد. دانش آموز زمانی به خوبی مطالب درسی را فرا می گیرد كه در فعالیت گروهی و یا بحث و گفت وگو شركت كرده و ذهن خود را فعال كند.

 

ج: آموزش مستقل یا غیروابسته                                    

راگیری مستقل و غیروابسته یكی از نشانه های بلوغ فكری دانش آموزان و نشان دهنده انگیزه آنها برای آموزش به شیوه ای نو، با تمركز بر شیوه های آموزشی جدید و استفاده از منابع اطلاعاتی جدید در آموزش و فراگیری مفاهیم درسی است.
آموزش مستقل به معنای فراگیری مطالب جدید از كتاب های غیردرسی، نوشتن مطالب جدید و یادداشت برداری از آموزه ها و عكس برداری و یا نقاشی كردن از مفاهیم آموخته شده است. دانش آموز ممكن است با تمركز بر یكی از دروسی كه به آنها علاقه بیشتری دارد، شیوه هایی چون: تمرین های فوق برنامه، پژوهش، جمع آوری اطلاعات، تهیه گزارش و... را خود به خود انتخاب كرده و با راهنمایی آموزگار، اطلاعات خود را در باره موضوع مورد علاقه اش تكمیل كند.

در بسیاری از مدارس ابتدایی اروپا، آموزگار با انتخاب زمان مناسبی موسوم به

 زمان انتخاب در برنامه هفتگی دانش آموز، فرصت مطالعه آزاد را برای او فراهم می كند تا دانش آموز در این فرصت مشخص، علایق خود را با طراحی ماكت(مدل) ، نقاشی، فعالیت های پژوهشی، بازدیدهای علمی و... دنبال كرده و تكمیل كند و در پایان هر ماه دانش آموز شرح كاملی از فعالیت ها، پیشرفت ها، مشكلات و...

خود را به صورت كتبی به آموزگار ارائه می كند تا آموزگار به نقاط ضعف و قوت دانش آموز دست یافته و دانش آموز را برای دستیابی به هدف یاری كند.

برای دستیابی به نتایج بهتر در شیوه آموزش مستقل به این نكات توجه كنید:
ـ محیطی را برای آموزش فراهم كنید كه به برانگیخته شدن حس كنجكاوی دانش آموزان كمك كند.
 
ـ با جمع آوری منابع اطلاعاتی و یا تجهیزات كمك آموزشی در دسترس ترین مكان ممكن چون كلاس درس، كتابخانه مدرسه، آزمایشگاه و..دانش آموزان را به پژوهش تشویق كنید.

ـ در دسترس بودن منابع اطلاعاتی چون انواع دایره المعارف ها، بازی ها و سرگرمی های علمی، كتب كمك آموزشی و...

راهی برای تحریك ذهن كنجكاو كودك به سوی تحقیق و پژوهش است. ـ
. راهی برای برقراری ارتباط بین آموزه های قبلی و جدید دانش آموزان فراهم كنید  
 
فعالیت ها و پژوهش های فوق برنامه را همسو با مباحث درسی انتخاب كنید.    ـ كلیه مهارت هایی كه فراگیران را برای آموزش مستقل و انفرادی آماده و آزموده می كند. زمینه ساز حضور آنها در جمع و فعالیت های گروهی است.

د ـ آموزش تركیبی یا مختلط  :  
نوع آموزش استشیوه آموزشی تركیبی، شیوه ای شامل مجموع شیوه های آموزشی پیشین با تمركز با نیاز فراگیران به  این معنی كه گاه نیاز است تا برای آموزش بهتر دو یا سه شیوه آموزشی اتخاذ شود تا آموزش به بهترین شیوه صورت گیرد.
برای آن كه از این شیوه به نحو احسن استفاده كنید، ابتدا به این پرسش ها در ذهن خود پاسخ دهید؛
 
ـ كدام یك از شیوه های آموزشی برای شروع، ادامه و خاتمه كلاس درس كارآمد است؟
 
ـ سطح فراگیری دانش آموزان در چه سطحی بوده و برای آموزش به كدام شیوه نیاز دارند؟
 
ـاستفاده از چه نوع وسایل و تجهیزات كمك آموزشی برای آموزش مفاهیم درسی مورد نیاز بوده و پاسخگوی نیاز دانش آموزان است؟
 
ـ فراگیران با چه شیوه ای درگیر نكات درسی شده و به فراگیری مباحث درسی علاقه مند می شوند؟
 
ـ چه شیوه ای می تواند شیرینی و لذت ابتدای بحث را تداوم بخشیده و ذهن فراگیران را به كنكاش وادارد؟

پس از پاسخ به این پرسش ها، طرح آموزشی یا طرح های آموزشی را در ذهن خود انتخاب كرده و به مرحله اجرا گذارید.

گاه لازم است ابتدای بحث را به یك شیوه آغاز كرده و برای تداوم بحث از شیوه های دیگر استفاده كنید.

 و كلام پایانی؛ پژوهشگران معتقدند انتخاب شیوه صحیح و مطابق با نیازهای ذهنی- آموزشی دانش آموزان مهم ترین نكته در آموزش صحیح و علاقه مند كردن دانش آموزان به فراگیری و تداوم فراگیری آموزه ها است.

ترجمه: مهتاب صفرزاده خسروشاهی 

http: // www. Unicef.org  

برگرفته شده از وبلاگ: قابی برای نوشتن

الف: آموزش گروهی                



پدر مادر ما متهمیم2

 

نوع مطلب :پدر مادر ما متهمیم2 ،

نوشته شده توسط:علی اكبر ادهم ماراللو آموزگار ششم استان اردبیل شهرستان پارس آباد

نتیجه حج آن نبود كه تو دیدی. پدر و مادر و نسل مومنت رفتند و وقتی برگشتند،‌... دیدی هیچ فرقی نكرده و با كسب تیتر و عنوان «حاجی» با دست بازتری دوباره تملق و چاپلوسی، خیانت و كثافت كاری ... و بعد دیدی كه تنها نتیجه گیری كه او كرده است و تو می توانی ببینی این است كه چمدانش را باز كردی! نتیجه گیریش فقط برای تو و خانواده ات بود كه مقداری سوغات آورده بود. و نتیجه بهتر و بهره كافی تر برای سرمایه داران ژاپنی كه از سنت ابراهیم خلیل بت شكن كامروا شدند!

...

می خواهم بگویم: آری، قرآنی كه تو می گویی درست است اما كدام قرآن؟!

قرآن به عنوان شی متبركی در دست جهل؟ قرآن به عنوان پرچمی بر سر نیزه های خیانت؟ یا قرآن به عنوان كتابی كه قبایل وحشی پراكنده در صحرایی را در كمتر از یك ربع قرن،‌تعیین كننده سرنوشت جهان و كوبنده قدرت های عالمگیر می سازد و در كمتر از یك قرن، فرهنگی نو و انقلابی در تمدن بشری می آفریند؟

قرآن كتابی است كه با نام «خدا» آغاز می شود و با نام «مردم» پایان می یابد! كتابی «آسمانی» است اما – برخلاف آن چه مومنین امروزی می پندارند و بی ایمانان امروز قیاس می كنند – بیشتر توجهش به طبیعت است و زندگی و آگاهی و عزت و قدرت و پیشرفت و كمال و جهاد! كتابی است كه نام بیش از هفتاد سوره اش از مسائل انسانی گرفته شده است و بیش از سی سوره اش از پدیده های مادی و تنها دو سوره اش از عبادات! آن هم حج و نماز!! این كتاب را از آن روزی كه به «حیله دشمن» و به «جهل دوست»، «لایش» را بستند، «لایه» اش مصرف پیدا كرد و وقتی «متنش» متروك شد، «جلدش» رواج یافت و از آن هنگام كه این كتاب را - «خواندنی» نام دارد – دیگر نخواندند، برای تقدیس و تبرك و اسباب كشی به كار رفت. از وقتی كه دیگر درمان دردهای فكری و روحی و اجتماعی را از او نخواستند، وسیله شفای امرا جسمی چون درد كمر ... شد، و چون در بیداری رهایش كردند، بالای سر، در خواب گذاشتند و بالاخره این كه می بینی،‌اكنون در خدمت اموات قرارش داده اند و نثار ارواح گذشتگان می كنند و ندایش از قبرستان های ما به گوش می رسد، از آن است كه نمی دانی برادر و خواهر روشنفكر من! نمی دانی كه چه كوشش ها كردند تا آن را از میان زنده ها دور كنند و اثرش را از زندگی قطع كنند و ندایش را، هم در صحنه های «جهاد» خاموش كنند و هم  در حوزه های «اجتهاد»!!

...

گفتند: اسراری را كه فقط در زیر «ب» بسم الله نهفته است، اگر كسی بخواهد تفسیر كند یك عمر كفاف نمی دهد! گفتند قرآن هفتاد «بطن» دارد و هر بطن آن باز هفتاد بطن و همین طور! این درست است اما این را طوری معنی كردند كه نباید نزدیكش رفت؛ یعنی هر كس قرآن را گشود و خواند و در آن اندیشید و از آن چیزی فهمید محكوم شود و هرچه از آن فهمیده،‌مطرود و مشكوك اعلام شود.

...

گفتند: «هركس قرآن را با عقل خویش تفسیر كند، باید در نشیمنگاهش آتشی فرود آید» در حالی كه سخن پیغمبر «من فسر القرآن برایه فلیتبو مقعده من النار» است؛ یعنی هر كس با «نظر خودش» ، «رای» خودش قرآن را تفسیر كند ...

و این سخنی بسیار علمی و منطقی است و اصل تحقیق است كه محقق در جستجوی حقیقت باید ذهنش را از نظریات شخصی و عقاید قلبی و به اصطلاح دانشمندان اروپایی از «پیش داوری» خالی كند تا وقتی متنی را تفسیر می كند معنی حقیقی آن را بتواند دریابد؛ نه این كه هر كلمه ای و تعبیری را با رای قلبی خود به روز تطبیق دهد و با سلیقه و عقیده خاص خود آن را توجیه و تاویل نماید. می بینیم چطور هوشیارانه «رای» را «عقل» معنی كردند و چون خواندن و فهمیدن و عمل كردن به هر سخنی و كتابی جز با «عقل» امكان ندارد، مردم را از ترس این كه مقعدشان نسوزد! از خواندن و فهمیدن و عمل كردن به قرآن ترساندند و بعد خودشان در حالی كه «تفسیر به عقل» را تحریم كردند، بر خلاف همین حدیث، قرآن را سراسر به «رای خود» تحریف و توجیه و تاویل كردن و به صورت كتابی معرفی كردند كه همه اش در تعریف و تمجید یا فحش و بدگویی نسبت به چند نفر از اشخاص پیرامون پیغمبر است و آن هم چون از آن ها می ترسد،‌همه اش به گوشه و كنایه و غیرمستقیم است به طوری كه خود آن ها هم متوجه نمی شده اند!! چقدر هوشیارانه دشمنان اسلام خواستند ریشه را قطع كنند، چون فكر كرده بودند با همه آن زمینه سازی ها برای این كه قرآن را در میان مردم ببندند و صدایش را خاموش كنند و فكرش را مجهول كنند و متروك سازند و جلدش را و جسمش را رواج دهند، باز خطر این هست كه روزی، روشنفكری به این زمینه سازی ها گوش ندهند و این كتاب را باز كنند و بخوانند و از آن الهام گیرند... می بینی دوست روشنفكر من كه چه كردند و چه ها نكردند؟!!

كاری كردند كه قرآن (كه كتاب خواندن و اندیشیدن و فهمیدن و روشن شدن و راه یافتن و برخاستن و عمل كردن بود) شد یك شی مقدس و متبرك كه مصرف واقعیش در «هدایت پیروانش» و «نشان دادن راه حل و مسئولیت انتخاب انسانی» ، فقط «استخاره» است! وظیفه پیروانش هم در برابر آن تعظیم و تكریم و تجلیل و بوسیدن و بی وضو بدان دست نزدن و توی قاب گذاشتن و كنار آینه نهادن و در بند قنداق و سفره عقد و خانه نو و روی سر مسافر و ...!!

ویل دورانت می گوید: این آیه قرآن «فمن اغتدی علیكم فاعتدوا علیه بمثل ما اعتدی علیكم» (هر كه به شما تجاوز كند، شما نیز، به همان گونه كه بر شما تجاوز كرده است بر او تجاوز كنید!) در مقایسه با آیه انجیل كه «اگر بر نیم رخ چپت سیلی زدند،‌نیم رخ راستت را پیش آر و اگر عبایت را خواستند، ردایت را نیز ببخش» روشن می كند كه قرآن یك «اخلاق مردانه» را تعلیم می كند و انجیل «اخلاق زنانه» را !

آری روشنفكر حق طلب! كه از جمود و انحطاط جامعه ات رنج می ربری و قرآن را این چنین كه در دست این مومنین هست تلقی می كنی! روشنفكر كسی است كه مسائل را سطحی نمی نگرد. قرآن را چگونه و كجا شناخته ای؟ قرآنی كه تو می شناسی و می بینی، آن شی مقدسی است كه امروز در دست جهل و فریب، ابراز استخاره و تبرك شده است، آن چنان كه دیروز نیز بر نیزه زور و ظلم، ابزار تزویر شده بود، آن چنان كه پیش از آن نیز، جمع آوریش، برای قاتل ابوذر وجهه تقدس دینی و تقرب به مومنین شد!

قرآن را عوامانه – یعنی درست مثل عوامی كه بدان معتقدند – نباید این چنین شناخت. آن را هم چون یك كتاب باید گشود و خواند و اندیشید و اثر آن را در تاریخ بررسی كرد. نقش آن را در برابر هجوم فكری و فرهنگی و سیاسی استعمار در آسیا و افریقای 150سال اخیر تحقیق نمود و آن گاه شناخت و دید كه كتاب اندیشه و آزادی و عدالت و قدرت است.

...

می خواهم بگوییم

خواهر! برادر!

فلسفه معاد در اسلام راستین، فلسفه نفی «معاش» نیست؛ وسیله ای در دست طبقه روحانی و زورمند و زر اندوز برای اغفال مردم از زندگی مادی و از توجه به جهان و جامعه نیست؛ «بهشت آخرت» در اسلام حقیقی، امید واهی برای جبران «دوزخ دنیا» نیست. اساساً دعوت اسلام برای اندیشیدن به زندگی پس از مرگ، به سعادت و لذت و برخورداری و رفاه انسان در دنیای دیگر، به این معنی نیست كه به این دنیا نیندیشم و به زندگی پیش از مرگ اهمیت ندهیم و به قیمت ویرانی دنیا و محرومیت و ذلت در زندگی، آبادانی آخرت و برخورداری و رستگاری قیامت را كسب كنیم.

درست برعكس بینش عامیانه و منحط مذهبی رایج، اسلام، معاش و معاد را، مادیت و معنویت را و دنیا و آخرت را از هم جدا و با هم متضاد نمی داند، بلكه اساساً دنیا را تنها جایگاه كار و تولید و تكامل و سازندگی و كسب ارزش های مادی و معنوی و سعادت اخروی معرفی می كند. دنیا وسیله كسب ارزش های خدایی و بدست آوردن شایستگی های بهشتی است. اساساً دنیا اصل است و زندگی پیش از مرك اصل است و آخرت فرع بر دنیا است؛ بدین معنی كه زندی اخروی، سعادت و رستگاری الهی و سرنوشت نهایی آدمی در معاد، نتیجه و معلول سرگذشت آدمی در زندگی این جهانی او است. اصل «الدنیا مزرعه الاخره» رابطه دنیا و آخرت را در «جهان بینی اسلامی» نشان می دهد. آخرت محصول و منطقی دنیا است و (درست برعكس بینش منحط مذهبی های فعلی و انتقاد نابجای مذهبی های فعلی) با كار و تولید و آبادی زندگی دنیا است كه «محصول آخرت» بدست می آید، نه آن چنان كه این دو قطب متضاد (هر دو) می اندیشند؛ با خرابی مزرعه دنیا!

حضرت رسول در یك جمله كوتاه و قاطع و روشن این اصل را چنان بیان كرده است كه آن را به عنوان مترقی ترین شعار سازنده و علمی و ضد خرافی باید طرح كرد: «من لا معاش له لا معد له» (هر كه زندگی مادی ندارد، زندگی اخروی نیز ندارد!)

بنابراین كسانی كه تحمل فقر و ذلت و اسارت و بیماری و عقب ماندگی و ضعف و بدبختی خود را در زندگی اقتصادی و اجتماعی و سیاسی (كه استبداد، ‌استثمار و یا استعمار برایشان فراهم آورده اند)‌ عامل جبران و پاداش الهی و كسب ثروت و عزت آخرت و رستگاری و عافیت و ورود به بهشت می پندارند، فریب دنیا دارانی را خورده اند كه به نام دین، آن ها را «استحمار» كرده اند و به تحمل و شكیبایی بر سرنوشت شوم خویش وا داشته اند! قرآن به اینان و نیز به روشنفكران ضد مذهبی كه هر دو، این فریبكاری استحماری را به نام مذهب تلقی كرده اند پاسخ می دهد كه: «من كان فی اعمی، فهو فی الاخره اعمی و اضل سبیلا» (هر كه در این جا، در زندگی این جهانی، در زمان و جامعه خویش نابینا و ناخودآگاه است، در آخرت نیز نابینا و ناآگاه است و گمراه تر!

...

می خواهم بگوییم:

خواهر، برادر!

دعا عامل عجز و ذلت و نفی اصالت ها و ارزش های انسانی نیست. دعا وسیله ای برای بدست آوردن آن چه محال است و نامعقول و بی منطق، نیست. «دعا» هرگز جانشین «وظیفه» نمی شود و مسئولیت های فرد یا جامعه را سلب نمی كند. دعا گریز گاهی برای فرار تعهداتی كه هركس در برابر زندگی، مردم، جامعه و سرنوشت خویش دارد نیست. ماده ای كه لكه زشتی و پستی و ننگ و خیانت را بشوید نیست. كلكی كه ناشایسته و محكوم را از راهی غیرمنطقی و غیر قانونی، پاداش دهد و رستگار سازد نیست...

اما تاسف این است كه روشنفكر از روی كتاب دعاهایی كه اكنون در میان ما رواج یافته است (و بازار قرآن را هم كساد كرده است!) و نیز از طرز فكر و شیوه زندگی گروهی كه اكنون اهل دعا و توسل اند ( و تمام ساعاتی را كه از مشغولیات روزمره كسب و كار خود فارغ شده اند و می بایست آن را به «وظیفه اسلامی» خود اختصاص دهند، فقط به قرائت دعا می پردازند و آن هم هر دعایی كه در كتاب دعا چاپ كرده اند و آن هم بدون این كه معنی جملاتی را كه بر زبان می رانند بفهمند و چیزهایی را كه با اصرار و گریه از خدا می طلبند بدانند چه چیزهایی است و اصلا مفهوم حرف هایی را كه با خدا می زنند احساس نمی كنند!) یعنی از همین نمونه های انحرافی، معنی دعا را استنباط كرده و بدان حمله می كند و درست هم حمله می كند، اما این كه به عنوان دعای اسلام تلقی می كند درست نیست.

برای شناخت دعای اسلام باید دید پیامبر اسلام، علی و حسین و فاطمه و زینب اسلام، و پرورده های ناب اسلام (یعنی ابوذرها و عمارها و ...) چگونه دعا می كرده اند و چه می خواستند؟ آیا این ها معنی دعا را بهتر می فهمیده اند یا این دعا خوان های حرفه ای موجود؟! آیا دعا در زندگی اینان عامل نفی مسئولیت های اجتماعی و فرار از انجام وظیفه بوده است؟ اینان هم مثل این « كتاب دعا بازها» ی مقدس مآب، برای كسب ثواب شهادت و شایستگی بهشت و جلب رضای خدا فقط دعا «قرائت» می كرده اند؟

...

می خواهم بگویم:

خواهر! برادر!

قضا و قدر آن چنان كه پدر و مادر تو و قیافه های حرفه ای مذهبی در محیط تو می فهمند و آن چنان كه تو از آن ها فهمیده ای، نه تنها قضا و قدر اسلامی نیست كه اساساً ضد اسلامی است و نه تنها ضد قضا و قدر اسلامی بلكه ضد همه احكام و قرآن و مسئولیتها و وظایف و نفی كننده اصل نبوت و وحی و دعوت دین است. اگر آن چنان است كه هر چه پیش می آید و هر كس و هرچه می كند و هر جور هست از پیش معین است و بر او تحمیل و اراده هیچ كس در سرنوشت دخیل نیست، پس پیامبران برای چه آمده اند و هدایت خلق چه معنی دارد و بایستن و نبایستن یعنی چه؟ این «جبر الهی» برخلاف صفت «الهی اش» سوغات زرتشتی ها است و این است كه پیغمبر اسلام می گوید: «القدریه مجوس هده الامه»! بعدها كه صوفی گری هندی از شرق و فلسفه بافی یونانیاز غرب به كمك خلافت رواج یافت این فكر ضد انسانی ضد اسلامی طرح شد. لااقل به عنوان سند، قرآن باید ملاك تحقیق تو باشد: «كل نفس بما كسبت رهینه» (هر فردی، در گرو دستاورد خویش است.)

حتی قیامت، سرنوشت هر كسی تحقق نوشته قبلی و جبری خارج از اراده او نیست. قرآن كه برای یك محقق ضد مذهبی هم، از نظر شناخت حقیقت اصلی عقاید اسلامی، سند معتبرتری است از «فرمایشات» مدعیان رسمی علوم مذهبی كه مغزشان را انباشته اند با فلسفه یا تصوف و یا افسانه های اسرائیلی و غیر اسرائیلی كه در كتب مذهبی ما راه یافته، بسیار روشن و قاطع و همه كس فهم خطاب به همه می گوید كه قیامت چه روزی است و چیست؟

قیامت: «یوم ینظر المر ما قدمت یداه» (روزی است كه فرد، آن چه را به دو دست خویش، پیش فرستاده است، می نگرد)! همواره قرآن تكرار می كند كه هر قومی و جامعه ای كه در تاریخ نابود شده اند به خاطر آن بوده است كه خود بر خود ستم كرده اند ....

قرآن هر تغییری را در نظام فكری یا اجتماعی یك جامعه معلول تغییر طرز تفكر و احساس و روح اجتماعی مردم می داند و در نتیجه انسان ها را مسئول تقدیر تاریخی و سرنوشت اجتماعی و وضع زندگی و نظام حاكم بر جامعه خویش اعلام می كند. «ان الله یغیر ما بقوم، حتی یغیروا ما بانفسهم»!

اساساً به جای این كه خودمان فلسفه بافی كنیم و یا به فلسفه بافی ها و «معارف» این و آن گوش دهیم و آن گاه برای قضا و قدر و آثار آن در زندگی انسان، علم نمایی و فضل فروشی و تحقیقات متا فیزیكی كنیم یا برعكس: تحلیل های روشنفكرانه و انتقادات مترقیانه، خیلی ساده تر و روشن تر و مطمئن تر، به طرز فكر و شیوه زندگی و نوع كار و مبارزه شخصیت های نمونه اسلام نخستین بپردازیم و آن گاه ببینیم آن ها، كه بی شك معنی قضا و قدر را بهتر از علما و فلسفه و عرفا و عوام مسلمان می فهمند، كجا این عقیده آنان را از تلاش و جهاد و اراده و مسئولیت و كار برای تغییر سرنوشت جامعه و نظام زندگی و انتخاب شیوه اندیشه و اخلاق خوی مانع می شده است و چگونه از قضا و قدر اسلامی معنی «جبر متا فیزیكی» می فهمیده اند؟

قضا و قدر به معنی اسلامی (نه مسلمانی) عامل حركت و پیشرفت و قبول فداكاری و مسئولیت و استقبال از خطر و مرگ، در راه هدف و دعوت به مبارزه با انحطاط و فساد و ستم بوده است و این كه «هرچه پیش آید باید پیش می آمده و فقیر و ذلیل را خدا فقیر و ذلیل كرده و غنی و عزیز را او غنی و عزیز آفریده با این معنی كه خود هیچ نقشی در این سرنوشت نداشته ایم و چون هر كاری از قبل معین شده، هر كاری برای تغییر وضع بیهوده است»، از وقتی برای قضا و قدر تفسی شده است كه اسلام رفته است و فقط مسلمین مانده اند! و عامل انحطاط و تن دادن به وضع موجود، این تفسیر را رایج كرده است و آن ها كه با تاریخ اسلام آشنایند می دانند كه اساساً این تفسیر و این معنی را اول بار بنی امیه و علمای وابسته به این رژیم در ذهن خلق رواج دادند و پیداست چرا!

...

مثلاً می دانیم كه در مبانی اعتقادی شیعه، هم چنان كه عدل و امامت هست،‌توسل و شفاعت و عبادت و تقوی و تزكیه نفس و توبه و تقیه و تقلید هم هست. این مبانی بیشتر جنبه فردی و روحی و اخلاقی دارد و گذشته از آن، ساده تر می توان تحریفشان كرد و مردم را به آن وسیله از مسائل حاد زندگی اجتماعی و پرداختن به مسئولیت های جمعی و اندیشیدن به عوامل و علل بدبختی و تضادها بازداشت و به نام تقیه و تقلید ساكتشان كرد و به بهانه عبادت و تزكیه به خود سر بندشان ساخت!

یا مثلاً در تاریخ شیعه پدیده های مختلفی هست و ائمه شیعی، بسته به شرایط خاص و متناسب با اوضاع و احوال اجتماعی عصر خویش جبهه گیری و تاكتیك و عمل مختلفی داشته اند. مثلاً امام حسن صلح می كند و امام حسین انقلاب و امام سجاد به عبادت و دعا می پردازد و امام صادق به تدریس و امام موسی كاظم زندگی را در زندان های سیاه هارون می گذراند و همان جا جان می دهد و فرزند امام رضا ولایتعهدی مامون را به ظاهر می پذیرد و ائمه دیگر تقیه می كنند و مبارزه نظام یا سیاسی آشكار را بیهوده و حتی زیان آور می بینند و به هر حال كدام بسته به شرایط زمان خویش شكل مبارزه را به گونه ای انتخاب می كنند و بنابراین برای تردستی های بازیگر افكار و سازنده عقاید و عواطف جامعه، طبیعی تر و ساده تر این بود كه اصول مذهب شیعه را به جای «عدالت و امامت» ،مثلاً تقیه و عبادت و یا به جای «قیام حسین» مثلا «صلح حسن» را طرح می كردند و هر سال برایش مراسمی برپا می ساختند و از آن سخن می گفتند و با تكیه شدید و مداوم و تلقین و تكرار همیشگی این حادثه و تحریف ساده مفهوم حقیقی آن، روح مسالمت جویی با دشمن و سازش و پذیرش و تحمل ظلم و زور و بیهودگی مبارزه و منطقی بودن و شرعی بودن تسلیم را، حتی به عنوان یك وظیفه مذهبی و تكلیف شرعی و لازمه اعتقاد به امامت تفسیر و تاویل می نمودند.

اما چنین نكردند و به جای این كه رسماً اصول خاصه تشیع را تقیه و تقلید اعلام كنند، همان عدالت و امامت را كه بود گذاشتند و به جای آن كه در تاریخ شیعه تكیه را از قیام حسین بردارند و بر روی صلح امام حسن بگذارند،‌همه تاریخ را به روز عاشورا منحصر كردند و حتی بیش از آن چه در گذشته بود، بر عدالت،‌امامت و كربلا تكیه كردند؛ یعنی بر سه كانون آتش زا و روشنفكر و سازنده مسئولیت اجتماعی و سیاسی و انقلابی! و تمام موفقیت بی نظیرشان هم در همین حیله هوشیارانه و عمیقشان بود كه همین سه كانون آتش را سرد كردند و سه چشمه جوشنده آگاهی و روشنایی و حیات و حركت و جهاد را از سرچشمه آلودند، مسموم كردند و رنگ و طعم و بو و اثرش را چنان عوض كردند كه نه تنها توده ناآگاه، كه روشنفكر مترقی و آگاه هم كه شیفته عدالت و رهبری و انقلاب علیه ظلم و استبداد و اشرافیت است، مذهبی را كه بر همین سه اصل استوار است باز می شناسد و آن را عامل انحطاط و تخدیر و ذلت می شمارد!

...

علی به عاصم بن زیاد حارثی كه زهد و ریاضت «پیشه» كرده بود، با خشم تشر می زند: شیطان پلید تو را چنین گمراه ساخته. چرا یا «بزرگ ترین دشمن خویش»! به خانواده و فرزندانت رحم نكردی؟ و چرا آن چه را خدا حلال كرده است بر خود حرام می كنی؟ و او كه دچار بدفهمی پارسایی علی شده بود و «زهد انقلابی» او را (كه پارسایی انسان مسئول است) «زهد صوفیانه» و «ریاضت كشی های راهبانه» پنداشته بود نشانه مذهب «فقر پرستی» ، گفت : «یا علی پس تو چرا چنین جامه ژنده و خوراك نامرغوب داری؟» و علی با خشم بر سرش كوفت كه: «وای بر تو! من مثل تو نیستم. وظیفه من سنگین است. خداوند بر پیشوایان دادگر و رهبران جامعه واجب كرده كه زندگی خود را با زندگی محروم ترین افراد جامعه شان برابر و هم اندازه سازند و بسنجند.»

ای خواهر و ای برادر روشنفكر!

چگونه بگویم؟ آن خدایی كه من به او معتقدم،‌خدایی است كه خانه خودش را مثل معابد دیگر، وسیله چاپیدن انسان ها نمی كند كه با قربانی، با نذر و باج دادن به نمایندگانش او را راضی كنیم ... !

آن خدا، خدایی است كه مردم را «عیال خودش» می خواند و خانواده اش (اناس عیال الله). خدایی كه خانه خودش را خانه مردم می خواند (ان اول بیت وضع للناس). خدایی است كه جامعه بشری، در كنار انسان و همدست و هم داستان انسان،‌ با ظلم و با جور و فساد مخالفت می كند. خدایی است كه پیامبر بزرگش، پیامبر شمشیر است و به قول رودنسون «پیامبر مسلح» است (او به عنوان حمله می گوید و من به عنوان افتخار!) البته پیامبر من مثل پیامبر مسیحیت كاتولیك رومی نیست كه میان ظالم و مظلوم، آقا و برده، استعمار روم و استعمار زده فلسطین، عشق و محبت تبلیغ كند و با چند تا نصیحت (كه به درد موضوع انشا می خورد) در برابر امپراطوری وحشی و نظامی جهان بخواهد توده ذلیل را نجات دهد و بعد هم دو تا آجان بیایند و منجی قوم اسیر را مثل یك اسیر بگیرند و ببرندش بالای دار و پیامش هم این باشد كه «ای ملت اسیر استعمار رومی! كار قیصر را به قیصر و كار خدا را به خدا واگذار كنید! اگر آن ها به یك طرف صورتتان كشیده زدند رسالت شما این است كه طرف دیگر صورتتان را تقدیم ظالم كنید!»

اما پیامبر ما پیامبر شمشیر است در برابر جنایت و خیانت، و دیدم شمشیری كه با آن بنی قریظه را دسته دسته ذبح كرد و در چاه ریخت، آن شمشیر كه دیگر غلاف شد، ما را دسته دسته ذبح می كنند و در چاه می ریزند! این پیغمبر مذهب من، پیغمبر قدرت و پیغمبر عزت است.

ویل دورانت می گوید: «هیچ پیغمبری به اندازه محمد، پیروانش را به نیرومندی ترغیب نكرد و هیچ پیغمبری به اندازه او در این راه توفیق نیافت.» پیغمبر زندگی این جهان است. پیغمبر حكومت عدل است و پیغمبر كار و تولید است.

خانه ای كه در آن زندگی می كند، از همه پارسایان پارسانه تر، و زندگی اش از همه عابدان منزوی و گوشه گیر، ساده تر! و همه زندگی اش در خدمت جامعه و مردم. و علی،‌ جانشین،‌هم چنین! و همه پیشوایان این مذهب در كار مبارزه با ظلم و جوری كه به نام خدا و به نام قرآن در جهان ایجاد كرده بودند، نابود شدند، پیش از مردم كافر و غیر مسلمان، این ها كه خانواده پیغمبر بودند، قربانی شدند!

چگونه بگویم؟ كدام وسیله را من و امثال من داریم كه به طبقه خود این پیام ها را تبلیغ كنیم؟ از این طرف مومنان راحت و بی درد (كه از نظر آن ها چیزی نشده تا بترسند و بجنبند)،صدها و هزارها منبر دارند، محراب دارند، مسجد دارند، تكیه دارند و وسیله انجام همه مراسم دینی شان را دارند!

در این وسط گروهی كه مثلاً فكر می كنند، بی وسیله و بی پناه و بی پایگاه آواره مانده اند! اگر با زحمت و رنج و هزار مشكل و تصادف كتابی منتشر كنند، آن گروه حمله می كنند كه «امروز ، قرن بیستم! باز كتاب دینی! باز ابوذر غفاری! و آن گروه حمله می كنند كه مثلاً : چرا جلوی نام پیغمبر اسلام «ص» نگذاشته ای؟ كجا است این كسی كه جلوی اسم پیغمبر به اندازه كافی صلوات ننوشته تا حدش بزنیم!

پس مذهبی و نیروی مذهبی بازاری و وفادار به «كهنه سنت ها» را می بینیم كه همه امكانات موروثی و سنتی برای انجام اعمال و بیان افكارش و تلقیناتش هست. آن ضد مذهبی طرفدار «نئومكتب ها» هم، همه اندیشه ها و قلم ها و بیان های نو را در اختیار دارد. در این وسط كسانی كه مثل من گرفتار شده اند، و مثل یك دانه گندم، در لای این دو سنگ آسیایی كه « جامعه امروز» و «زمان ما» نام دارد، یا له می شوند و آرد می شوند و به تنور می روند و از آن ها برای جوعشان نان می پزند، و یا فریاد می زنند و خفقان می گیرند و نعره و ناله شان به گوشی نمی رسد. «تنها» ها هستند و هیچ وسیله ای ندارند. برای این طبقه ذز این جامعه یك سقف نیست! كه اگر باشد فرو می ریزد. یك موسسه ای نیست، كه اگر باشد باید لجن مال شود! یك زبان و یك قلم نباید باشد كه اگر باشد باید بریده و شكسته شود.

...

اگر شما به عنوان مسلمان، به عنوان شیعه، به عنوان شخص مسئول و مومنی كه به ایمانش عمل می كند و به عنوان كسی كه می دانید خدا به آن شكلی كه دیگران فهمیده اند نیست ... و اگر معتقدید به تشیع راستین ... و اگر معتقدید كه این مراسم دینی و مذهبی و اعتقادی كه در این مملكت انجام می شود نمی تواند نیاز زمان و عصر را برآورده كند ...

برای این نسلی كه از آن سخن گفتم كاری كنید! این نسل دارد از دست می رود. این نسل در میانه دو پایگاه تجدد و تقدم، دو قطب مجهز و شكل گرفته سنت و بدعت، املیسم و فكلیسم، ارتجاع و انحراف، مقلدین گذشته و مقلدین حال، كهنه پرست و غرب پرست،‌ متعصب مذهبی و متعصب ضد مذهبی ... تنها مانده و بی پایگاه و بی پناه. این نسل نه در قالب های قدیم موروثی مانده است و نه در قالب های جدید تحمیلی و وارداتی شكل گرفته و آرام یافته؛ در حال انتخاب یك ایمان است. نیازمند و تشنه است. آزاد است اما آواره، از مذهب (آن چنان كه هست و بر او عرضه می شود) گریزان است و از آن نومید. ایدئولوژی های غربی، مدهای فكری را و تیپ های اخلاقی و اجتماعی و زندگی مدرن را و استعمار فرهنگی جدید را نپذیرفته و در جستجوی مكتبی است كه به او انسان بودن و به جامعه اش آزادی و آگاهی و عزت و به او ایمانی روشنگر و سلاحی اعتقادی در مبارزه با جهل و ذلت و اسارت و عقب ماندگی و تضاد طبقاتی ببخشد.

اگر می دانید كه اسلام راستین می تواند به او پاسخ این نیازها را بدهد، اگر معتقدید كه تشیع راستین علوی به او چنین سلاحی را می بخشد، برای او، برای اسلام و برای تشیع كاری بكنید .

...

این خوراك های قدیمی، این كتاب های مذهبی و این شكل تبلیغ مذهب، او را به ایمان شما نمی كشاند، در برابر صدها ایدئولوژی و مكتب فلسفی و اجتماعی و علمی امروزی كه از تمدن جدید بر او هجوم آورده اند نمی تواند بایستد. آن چه هست تنها نسل قدیم وفادار به مذهب و سنت را اشباع می كند. برای این نسل كاری بكنید. برای او خوراك فكری تازه فراهم كنید. برای حرف زدن با او، برای شناساندن اسلام و تشیع و فرهنگ و تاریخ و ایمان و توحید و قرآن و محمد و علی و فاطمه و كربلا و امام و عدالت و امامت و جهاد و اجتهاد ... زبان تازه بیافرینید. دست به خلق یك رنسانس اسلامی، یك نهضت انقلابی فكری، یك جوشش نو نیرومند شیعی بزنید و گرنه این نسل از دست می رود. این فرصت از میان می رود. این ایمان و این مذهب به فردا نمی رسد. هنوز كه می توان و هنوز كه می توانید كاری بكنید.

والسلام

تایپ از روی فایل pdf  آقای فرزاد چیت ساز (خرداد 86)         



متن کامل کتاب قورباغه را قورت بده!

 

نوع مطلب :متن كامل كتاب قورباغه را قورت بده! ،

نوشته شده توسط:علی اكبر ادهم ماراللو آموزگار ششم استان اردبیل شهرستان پارس آباد

متن كامل كتاب «قورباغه را قورت بده!»


Image result for ‫قورباغه را قورت دهید‬‎

پیشگفتار مترجمین و نویسنده – حكایت نویسنده

1) سفره را بچینید

2) برای هر روز از قبل برنامه ریزی كنید

3) قانون 20/80 را در همه امور به كار بگیرید

4) پیامد كارها را در نظر داشته باشید.

5) روش الف ب پ ت ث را مدام به كار بگیرید

6) روی اهداف اصلی تمركز كنید

7) به قانون تشخیص ضرورت عمل كنید

8) پیش از شروع، مقدمات كار را كاملاً فراهم كنید

9) همیشه یك شاگرد باقی بمانید

10) استعدادهای منحصر به فرد خود را تقویت كنید

11) محدودیت های اصلی خود را مشخص كنید

ادامه دارد ... .


Image result for ‫کتاب قورباغه را قورت دهید‬‎



اهمیت حجاب به زبان تصویر

 

نوع مطلب :اهمیت حجاب به زبان تصویر ،

نوشته شده توسط:علی اكبر ادهم ماراللو آموزگار ششم استان اردبیل شهرستان پارس آباد

                           

                       

                       

                       

                      

                      



چگونه هوش اکتسابی کودکان را افزایش دهیم؟

 

نوع مطلب :چگونه هوش اکتسابی کودکان را افزایش دهیم؟ ،

نوشته شده توسط:علی اكبر ادهم ماراللو آموزگار ششم استان اردبیل شهرستان پارس آباد

چگونه هوش اكتسابی ‌كودكان را بپرورانیم؟

جام جم آنلاین: هوش همواره موضوعی جالب و جذاب برای پژوهشگران بوده و هست. این كه چرا برخی افراد باهوش‌ترند و این هوش چگونه شكل می‌گیرد و از كجا می‌آید.

بر این اساس طی چند دهه انسان‌شناسان و محققان علوم پزشكی عوامل زاینده و فزاینده هوش آدمی را تحقیق و بررسی كرده‌اند. بنا به یافته‌ها بخشی از فرآیند شكل‌گیری هوش، ذاتی است و ریشه‌های ژنتیك دارد. اما بخشی دیگر اكتسابی بوده و بر ‌اثر فرآیند رشد بویژه در سال‌های كودكی و نوجوانی شكل می‌گیرد. فرآیند رشد ذهنی كه با رشد جسمی همراه است، خود از عوامل متعدد دیگری نظیر تغذیه، پرورش ذهنی، آموزش، تعلم و تربیت، محیط اجتماعی، اقلیم، محل سكونت و ... تاثیر می‌گیرد. امروزه دانشمندان می‌دانند حتی آب و هوا می‌تواند بر میزان هوش ساكنان یك منطقه جغرافیایی تاثیر بگذارد. حتما شنیده‌اید كه سرب موجود در هوای آلوده هوش بچه‌ها را كم می‌كند یا می‌تواند بر سلامت سیستم عصبی مادر و جنین اثر نامطلوب بگذارد.

به هر ترتیب این كه بخشی از فرآیند باهوش‌شدن اكتسابی باشد، خبر خوبی است و البته یك فرصت بزرگ. محققان می‌پندارند توجه به پرورش ذهنی حتی در سنین بزرگسالی می‌تواند كفه ترازوی هوش را از بازوی ذاتی بودن به بازوی اكتسابی‌بودن سوق دهد. مجموعه یافته‌های متقدم و متاخر در این حوزه نیز می‌تواند در قالب توصیه‌هایی به والدین ارائه شود كه دوست دارند فرزندی باهوش داشته باشند. البته كیست كه چنین آرزویی در سر نپروراند.

ـ بازی‌های فكری، مغز كودك را تغذیه می‌كنند و هوش وی را پرورش می‌دهند. پرداختن به شطرنج، جدول اعداد، بازی‌های گروهی و استراتژیك و... می‌توانند ذهن كودك را تمرین دهند و دریچه‌های هوش و خلاقیت را پیش‌رویش باز كنند.

ـ به دانش مبتنی بر كنجكاوی، تحقیق و آزمون و خطا اهمیت بدهید. كودك از رفتار والدینش می‌آموزد و در صورتی كه آنان را مشتاق یادگیری و علم‌اندوزی و مشوق آن بیابند، امور ذهنی را برای خود به یك ارزش تبدیل می‌كنند.

ـ ورزش و تغذیه وی را فراموش نكنید. ورزش‌كردن متابولیسم بدنی كودك را فعال می‌سازد و این‌كه می‌گویند عقل سالم در بدن سالم است در تحقیقات مفصل و جداگانه‌ای اثبات شده است. تغذیه مناسب اصول و قواعدی دارد كه باید آنها را‌ آموخت و «زیاد بخور تا قوی شوی!» پنداری عوامانه و سطحی‌نگر درباره تغذیه كودكان است. تغذیه كودك با شیر مادرش، خوردن صبحانه كامل بویژه در سن تحصیل، استفاده از مواد مغذی مانند خشكبار به صورت میان‌وعده، تنظیم كمی و كیفی وعده‌های غذایی و... تنها بخشی از اصول تغذیه‌ای برای كودكان هستند.

ـ فرزند را به پیگیری فعالیت‌های هنری ترغیب كنید. بی‌دلیل نیست كه هنر را شاخه‌ای از ریاضی دانسته‌اند. در این میان موسیقی ارزش‌هایی شناخته‌شده برای پرورش هوش كودك دارد.

ـ بازی‌های مجازی را به سمت بازی‌های مجازی استراتژیك سوق دهید. امروزه با وجود آسیب‌هایی كه از پرداختن به بازی‌های مجازی برای كودكان متصور است، بخشی از این سرگرمی‌ها مطابق اصول پرورش ذهنی تولید و عرضه می‌شوند. از آنجا كه جلوگیری از پرداختن كودكان و نوجوانان به بازی‌های مجازی در عمل غیرممكن است می‌توان در تهیه این نوع بازی‌ها دقت بیشتری به خرج داد.

ـ مطالعه را تشویق كنید. كودكان و نوجوانان به كتاب‌های خوب احتیاج دارند نه صفحه حوادث روزنامه‌ها. در انتخاب كتاب‌ها و منابع مطالعاتی به فرزندتان یاری دهید.

ـ از طرف دیگر بام نیفتید! توصیه آخر این است كه درباره افزایش هوش به صورت مستقیم با كودك صحبت نكنید. این كار نوعی توقع آشكار از سوی والدین برای كودك ایجاد می‌كند كه بالطبع مخرب است. علاوه بر آن هیچ‌گاه هوش كودك را تحقیر نكنید. كودكان حتی كلام توهین‌آمیز والدین را به عنوان حقیقت می‌پذیرند و در مواجهه با آن تسلیم می‌شوند.

برای ایجاد انگیزه، خودباوری را در فرزندانمان تقویت كنیم

خودباوری كودكان زمانی قوام پیدا می‌كند كه آنها مورد اعتماد و احترام باشند، به حرف‌هایشان گوش داده شود و دیگران به توانایی آنان اعتقاد داشته باشند.

نكته: بازی‌های فكری مغز كودك را تغذیه می‌كنند و هوش وی را پرورش می‌دهند. پرداختن به شطرنج، جدول اعداد بازی‌های گروهی و استراتژیك و... می‌توانند ذهن كودك را تمرین دهد و دریچه‌های هوش و خلاقیت را پیش‌رویش باز كند

اگر كودكان هیچ ذهنیتی نداشته باشند كه به چه فكر می‌كنند، چه چیزی را دوست دارند یا از چه چیزی خوششان نمی‌آید یا نقاط ضعف و قوتشان چیست، نمی‌توانند خودشان را باور كنند. آنان باید درك روشنی از ماهیت وجودی خویش داشته باشند.

راه های تقویت خود باوری در كودكان

ـ علائق و مهارت‌های تحصیلی و غیرتحصیلی را در كودك تشویق كنند.

ـ برای هرگونه پیشرفت او در هر زمینه، ارزش قائل شوند و به آن پاداش بدهند.

ـ‌ كنجكاوی، خلاقیت و قدرت تخیل كودك را پرورش دهند.

ـ از كودك، رفتاری مسوولانه انتظار داشته باشند و در این زمینه نقش سرمشق را برای او ایفا كنند.

ـ تعهد به كیفیت یادگیری (در دانش‌آموزان)‌ و خودپروری را به كودك نشان دهند.

ـ زمانی را برای سرگرمی و شادی كودك به همراه خانواده تعیین كنند.

ـ در موارد بروز اشتباه از جانب كودك، زیاد سختگیری نكنید.

ـ او را یاری كنید در مورد خودش احساس خوبی داشته باشد.

ـ به تمایلات و علایقش احترام بگذارید.

ـ درباره كاری كه ممكن است بتواند یاد بگیرد و انجام دهد به او امید بدهید.

ـ به او كمك كنید تا نسبت به آینده خود احساس امنیت و خوش‌بینی كند.

ـ از انتقادهای آزارنده و مخرب نسبت به فرزند خود بپرهیزید.

چگونگی پرورش انگیزه در دانش‌آموزان

انگیزش ذاتی دانش‌آموزان به یادگیری می‌تواند در محیطی امن، اعتمادبخش و حمایتگرانه، پرورش یابد. زمانی كه افراد در محیطی امن و مثبت قرار می‌گیرند و با دیگران روابط كیفی دارند، ترس از شكست و عدم امنیت به طور قابل‌ملاحظه‌ای كاهش می‌یابد.انگیزش دانش‌آموزان در صورتی افزایش میِ‌یابد كه دریابند تكالیف یادگیری به طور مستقیم یا غیرمستقیم با نیازها، علایق و اهداف شخصی آنها مرتبط است.دانش‌آموزان از طریق یادگیری شرایط و فعالیت‌هایی برانگیخته می‌شوند كه به آنها اجازه داده شود تا دست به انتخاب‌های شخصی بزنید و مقتضیات تكالیف را با ظرفیت‌هایشان هماهنگ سازند.

معلمان ‌باید نحوه مرتبط شدن افكار با خلقیات و انگیزه را به دانش‌آموزان نشان دهند و ثابت كنند كه دانش‌آموزان می‌توانند افكاری را كه بر انگیزه یادگیری آنها تاثیر می‌گذارد، كنترل كنند، چرا كه اگر دانش‌آموزان نسبت به خود و یادگیری‌شان افكار و احساسات منفی نداشته باشند، برای یادگرفتن، با انگیزه می‌شوند.از كارهای مهمی كه معلم می‌تواند در كمك به دانش‌آموزان برای افزایش خودانگیزشی به كار گیرد، آموختن این مهم است كه خود آنها فرآیند یادگیری و فعالیت‌های ویژه یادگیری را ارزشمند تلقی كنند.

درك اهمیت، هدف‌گزینی برای دانش‌آموزان مهم است، چرا كه انتخاب هدف موجب ایجاد انتظارات مثبت و دلایلی می‌شود كه هرفرد برای كنترل زندگی‌اش می‌تواند از آن بهره بگیرد.

به دانش‌آموزان، برای به عهده گرفتن كنترل و هدایت راهی كه می‌خواهند درپیش گیرند و آنچه كه می‌خواهند انجام دهند، كمك كنید. می‌توان گفت كودكان موفق در مدرسه تحت تاثیر معلم‌های كارآمد و همچنین خط‌مشی‌ها،‌ محیط، قواعد و مقررات مدرسه كارآمد قرار می‌گیرند. چنین مدرسه‌هایی قادرند وضعیت دانش‌آموزان، معلمان و دیگر كاركنان مدرسه را بهبود بخشند.

امین رحیمی / جام جم


برگرفته شده از: http://www.jamejamonline.ir/newstext.aspx?newsnum=100847221193

  • تعداد کل صفحات:22 
  • 1  
  • 2  
  • 3  
  • 4  
  • 5  
  • 6  
  • 7  
  • ...